1. Dünya Savaşının Başlaması ve Gelişmesi

Avrupa’da oluşan iki blok arasında yaşanan tüm gerginliklerin sonucunda artık bu gerginliği savaşa dönüştürecek bir kıvılcım beklenmektedir. Bu tarihlerde Avusturya–Macaristan İmparatorluğu’nun uyarılarına kulak asmayan Sırbistan bu ülkenin sınırları içinde yaşayan Sırpları ve Slavları kışkırtmaktan vazgeçmiyordu. 1908’de Osmanlı’da Meşrutiyetin ilanı sırasında Bosna’nın Avusturya–Macaristan’a geçmesi ile bu bölge üzerinde hak iddia eden Sırplar yoğun milliyetçilik propagandası yapıyorlardı.

Avusturya-Macaristan Sırplara gözdağı vermek amacı ile Bosna’nın Saraybosna şehrinde büyük bir askeri tatbikat gerçekleştirerek tam bir gövde gösterisi yaptı. Ancak bu tatbikatın ardından Avusturya-Macaristan veliahdı Fraçois Ferdinand bir resmigeçit düzenleyerek halkı selamladığı sırada bir Sırp Milliyetçisi (Gabriel Prençip) tarafından düzenlenen suikast sonucunda öldürüldü (28 Haziran 1914). Bunun üzerine Avusturya–Macaristan, Sırbistan’a nota vererek katilin kendilerine iadesini istedi. Ayrıca Sırp ordusunda Avusturya aleyhtarı subayların tasfiyesini talep etti. Daha başka istekler de sıralanınca anlaşıldı ki Avusturya’nın niyeti savaş için bahane üretmekten başka bir şey değildi

Bu olayın intikamını almak için Sırbistan’a savaş açmaya karar veren Avusturya-Macaristan, müttefiki Almanya tarafından cesaretlendirilmekteydi. Bu olaylar üzerine Avusturya-Macaristan’ın Sırbistan’a savaş ilan etmesiyle I. Dünya Savaşı başlamış oldu. Rusya’nın Sırbistan’ı yalnız bırakmamak amacıyla savaşa katılması, Almanya’nın da Avusturya-Macaristan’ın yanında savaşa girmesini kaçınılmaz kılmıştır.

Almanya, savaşa girmesi ile birlikte Alman Genel Kurmayının 1900’lerde hazırladığı savaş planını uygulamaya koymuştur. Bu plana göre Almanya savaşa girdiği andan itibaren bütün gücüyle Fransa üzerine yüklenecek ve 6 haftalık süre zarfında Avusturya-Macaristan Rus kuvvetlerini oyalayacaktır. 6 haftalık sürenin tamamlanması ile birlikte Fransızların işini bitirmiş olan Almanlar, Avrupa topraklarından geçerek Rusya üzerine yürüyecekler ve Avusturya kuvvetleri ile birlikte Rusya’ya kesin darbeyi indireceklerdir. Ancak savaşın başlamasıyla birlikte uygulamaya konulan bu plan Almanların Fransız cephesinde bataklığa saplanmaları ve bir türlü Fransız cephesini kıramamaları üzerine başarılı olamamış, Almanlar Fransızları yenemedikleri gibi, Fransız topraklarında ağır kayba uğramışlardır. Öte yandan Avusturya da, Rus kuvvetlerini oyalamada yetersiz kalmıştır. Fransızları yenemeyen Almanların, Avrupa topraklarını çiğnemeleri ve Belçika’ya saldırmaları, Belçika’nın yanı sıra, İngiltere’nin de Almanya’ya karşı savaşa katılmasına yol açmıştır. Kafkasya topraklarında Avusturya ile birlikte, Ruslara yok edici darbeyi indiremeyen Almanların Avrupa’da uyguladıkları savaş planları tümüyle başarısız olmuştur. Bu başarısızlık Almanları zinde yeni kuvvetler bulmaya ve yeni cepheler açmaya yöneltmiştir.

Almanların bu amaçlan kullanabilecekleri hazırdaki kuvvet Türk kuvvetleri idi. Bu nedenle Almanlar Osmanlı’nın savaşa bir an önce girmesi için ellerinden geleni yapmışlardır. Avrupa’da bu gelişmeler yaşanırken, Uzakdoğu da yayılmacı bir politika izleyen Japonya’nın işine yaramıştır. Almanya’ya 23 Ağustos 1914’de savaş ilan eden Japonya, Almanya’nın Uzakdoğu’daki sömürgelerini ele geçirmiş ve Kasım 1914’de savaşı kendi açısından sonuçlandırmıştır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir