Osman, Otman Bey Kimdir?

Osman Gazi ilk Osmanlı hükümdarıdır.

Osmanoğulları sülalesi, Osmanlı hanedanı, al-i Osman’ın kurucusudur. Altı asırdan fazla bir süre yaşamış olan bir devlete adını vererek, resmi ve özel bütün işlemlere, haberleşme yazışmalarına ve anlaşmalarda “Osmanlı devleti“, “Osmanlı imparatorluğu“, “Osmanlı hükumeti” olarak adlandırılmasından, ayrıca bu siyasi kuruluş ve birliğe mensup bütün halk topluluklarına, kavim ve milletlere de “Osmanlı” denilmesine sebep, olan Osman Gazidir.

Osman Gazi

Osman Gazi

Adı, aslı ve nesli, tarihi hüviyet ve şahsiyeti ve nihayet hayat ve icraatı, şimdiye kadar pek çok mesele ve tartışmalara, çeşitli görüşlere, tetkik ve izahlara konu olmuş, bu husustaki tarihi kaynakların ve vesikaların yetersizliği ve belirsizliği yüzünden de, bu sahada ilgililere tam ve kesin, herkesçe kabul edebilir müşterek bir sonuca bağlama imkanı bulunamamıştır.

Osman Bey’in adı hakkındaki ayrı görüşlerden biri, Moravesik Gyula’nın Bizans kaynaklarının tetkikinden elde ettiği neticeye göre, XIV. asırda Osmanlıların devlet ve hanedana adını veren adamı Ataman olarak tanıdıkları, bu ismin ya arap asıllı Osman adının Türkçeleştirilerek, halk ağzında türemesi ile bu hale getirildiği veya daha büyük bir ihtimal ile, babasının Ertuğrul, kardeşlerinin Gündüz, Savcı, Saruyatı, oğlunun Orhan gibi tam türkçe isimler taşıdıkları göz önüne alınarak, onun adının da aslen Ataman olduğu, fakat İslam medeniyeti tesiri ile ve İslami bir isim ve resmileşmiş olarak, Osman şekline büründüğü hakkındaki kuramıdır.

Osman Gazi

Osman Gazi

Bu husustaki ikinci bir görüş Yazıcızade Ali’nin Tarih-i âl-i Selçuk’undaki “Otman” ve bir Hacı Bektaş Velî velayetnamesi’sindeki “Otman” kayıtlarına dayanarak ve Moravesik’in iddiasına yaklaşarak, Osman’ın bu isimlerden birini taşımış olduğunu kuvvetle ileri sürmesi şeklindeki hüküm ve kanaattir. Ancak bunların her ikisinin de, genel bir kabul kazanarak, fazla bir taraftar topladıkları söylenemez.

Osman Bey’in asıl ve nesli, kavmi menşe’i, hem şahsi ve ailevi hüviyeti, hem de ottun adına izafetle adlanan “Osmanlıların” durumunu aydınlatmak bakımından, üzerinde daha fazla ve ehemmiyetle durulan bir mevzu olmuş, bunun hatıra getirdiği ve davet ettiği pek çok mesele ve sorular, uzun araştırmalara ve tartışmalara, türlü görüşlerin belirmesine zemin hazırlamıştır.

Osman ile kendisine izafeten adlanan Osmanlıların, Oğuzların Bozok kolunun, Kayı kabilesinden büyük bir aşiretin bir boyuna mensup oldukları, sonradan etraftan katılanlar ile genişleyerek, bu boyun Türklerde adet olduğu üzere sancağı altına toplandıkları reisleri Osman Gazi’nin adını aldıkları ve ardından kurulan devlete de “Osmanlı” denildiği genel kabul görmüş bir durum ise de, Kayı kabilesinin kavmi geçmişi ve bunların XI. asırda Türk Aleminin şark uçlarında yaşayan Moğul cinsinden Kaylar ile aynı kavmi zümreye mensup olması meselesi bir çok tartışmalara sebep olmuş, ortaya türlü görüşlerin çıkmasına yol açmıştır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir